BMW 120d Coupé

Inleiding

BMW's kleinste, de 1 reeks, volgde in 2004 de 3 Compact op. In tegenstelling tot die laatste was de 1 geen vakkundig ingekorte 3-reeks, maar gaf Chris Bangle de benjamin van de familie een heel eigen gezicht. Hoewel het koetswerkontwerp met zijn afwisselend convexe en concave plaatwerk op zijn zachtst gezegd niet onbesproken was, verkocht de 1 wel meteen als zoete broodjes en dat motiveerde de bewindsvoerders uit Beieren natuurlijk om er in 2007 een cabrio- en coupévariant van op de markt te gooien. Vanaf het najaar van 2011 is de 1 compleet vernieuwd, maar de meer op vrije tijd toegespiste spin-offs blijven tot nader order met hun huidige garderobe op de catwalk paraderen. Na vier jaar lang het clienteel verleiden, mocht de 1 Coupé van de baas wel even aankloppen bij de schoonheidskliniek om hier en daar de dingen wat strakker te laten trekken. Voor ons alvast een voldoende reden om de benjamin van de BMW-stal eens grondig te keuren, en doen we met de 2 liter turbodiesel onder de kap.

Coupérijden kan bij BMW al met de 143pk sterke 118d, wat je minimaal € 26.750 zal kosten. BMW laat voor de detailuitrusting de keuze aan de klant, wat eigenlijk wil zeggen dat je de meest courante comfortfuncties nog moet optellen vanaf de (dure) optielijst. De Beemer is naast met onze 2.0 turbodiesel, ook verkrijgbaar met de 204pk spuwende 23d uit het zelfontbranderrek; benzineslurpers dragen de benaming 120i (170pk), 125i (218pk) en 135i (306pk). Onze uit fiskale overwegingen tot 163pk begrensde 120d kost zonder opties € 29.500. Dankzij de montage van onder meer een lederen interieur, het Performance Line pakket, een Connectivity pakket met navigatiesysteem en nog een hoop andere nuttige dan wel leuke attributen, komt onze testwagen op een stevige € 40.380 uit.

Exterieur

We zullen maar meteen met de deur in huis vallen: fan van de Einser z'n smoelwerk zijn we nooit echt geweest. De koplampen lijken je wat triestig aan te kijken met hun afhangende wenkbrouwen, maar op deze coupé komt die typerende gelaatstrek verrassend genoeg wonderwel tot zijn recht. Ligt het aan de herwerkte, sportiever vormgegeven voorbumper? Of aan de aggresieve, gesculpteerde kont waar de recht aflopende daklijn nu op uitkomt? Zitten de dikke zeventienduimers er voor iets tussen, waarvan de loopvlakken de wielkasten net niet lijken uit te schuren? Het is moeilijk te zeggen wat het hem doet, maar het werkt wél. De 1 coupé valt met zijn lange motorkap en brede schouders op in het straatbeeld, en brengt onbewust een goedkeurende glimlach op de lippen van menig liefhebber.

BMW moet overigens niets hebben van de vrije interpretatie waarmee de autobouwers tegenwoordig het concept "coupé" oneer aandoen. Een coupé heeft twee deuren en daarmee basta. Niks geklungel met halve achterdeuren en verborgen deurklinken: instappen naar achterin gebeurt lekker ouderwets gewoon via de voorste portieren, die gelukkig wel groot genoeg zijn om een fatsoenlijke instap te verzekeren. Maar vergis je niet, zelfs al hebben de Beiers het achtercompartiment de aandacht gegeven die het verdient en zitten de zetels knus en comfortabel, de 1 is en blijft een coupé. Kinderen zitten ruim maar kunnen door de hoge gordellijn niet naar buiten gluren; senioren die achteraan willen plaatsnemen, hebben best nog wat lenigheid in de spieren. De kofferklep opent voldoende hoog en biedt best wel veel ruimte, met 370 liter is er geen reden tot klagen.

Interieur

Er is weinig reden tot klagen wanneer je achter het stuur van de 1 plaatsneemt. Het stuur is prettig dik gevoerd, klein en lijkt al vanaf de eerste meters duidelijk te maken dat je met dit wiel in de handen, de volledige controle wordt beloofd over de bolide waarin je je zonet hebt genesteld. De sportstoelen geven steun waar nodig en werden met fijn leer overstikt (€ 1.620), alleen het mechanisme om de achterstoelen te bereiken liet wat steken vallen. Het lijkt moeilijk te doorgronden wat je nu precies moet doen om de stoel na het terugklappen weer in de originele stand te krijgen. De boordplank werd overgenomen uit de "gewone" 1, die op zich niet verkeerd is. De gebruikte materialen zijn degelijk en alles past als geboetseerd in elkaar. Het met geborsteld aluminium geaccentueerde interieur gaat hand in hand met de sportieve inborst van de wagen. De knoppenwinkel is tot onze vreugde beperkt gehouden en de balans tussen het arsenaal toetsen en de nog steeds fantastische iDrive is zo pienter uitgewerkt dat je niet de minste moeite ondervindt om de wagen precies zo in te stellen als je zelf wil. Voor onze bouw stond de iDrive wel wat te veel naar achter om comfortabel te zijn.

Alles peis en vree? Nou nee, want veel van die ogenschijnlijk vanzelfsprekende functies maken in onze testwagen deel uit van het Performance Line pakket, waarvoor je een flinke € 5.145 extra moet ophoesten. Daar krijg je dan ook wel een snelheidsregelaar, licht- en regensensor, een automatisch dimmende binnenspiegel en meer van zulks speelgoed voor in de plaats, maar de toon is wel gezet. Als we klaar zijn met afvinken van alle snufjes die een premium coupé gewoon aan boord moét hebben anno 2012, is de totaalprijs met meer dan een derde van de basisprijs aangedikt. Dat kan toch al tellen. Lees maar mee: Een navigatiesysteem (Professional) voor € 2.430, fluwelen tapijtjes voor € 105, een alarmsysteem voor € 490, verwarmde zetels voor € 335 ... zelfs de bekerhouders worden apart geprijsd, en wel voor € 40. Ook zonder pakketprijzen blijft de 1 coupé een dure vogel, want € 1.000 voor een manuele klimaatregeling is best stevig doorgerekend van die Duitsers.

Veiligheid

Op het vrijwaren van ons tere lijfje hebben ze in de fabriek van Leipzig dan weer niet bespaard, want de meeste systemen worden standaard op de 1 coupé gemonteerd. Voorkomen is beter dan genezen, de geventileerde schijven met ABS rondom zijn prima in staat om de 1,5 ton wegende Beemer tot stilstand te brengen. Al rijdend houden DSC en DCT de koets in het gareel als je het in de bochten al te bont maakt, en wanneer een klap niet kan vermeden worden, heeft de Beier in totaal 6 airbags aan boord: eentje voor de passagier en de bestuurder, twee doorlopende gordijnairbags en twee in de voorstoelen geïntegreerde zij-airbags.

De BMW rolt voor € 270 uit de fabriek met banden met noodloopeigenschappen. Voor adaptieve xenonverlichting moet er € 720 opgedist worden; adaptieve bochtenverlichting zonder xenon kost slechts € 420. Een obstakelverklikker achteraan kost een forse € 750, maar die zit ook wel in bepaalde Line pakketten. Veel exotischer spul, zoals een rijstrookassistent of een automatisch noodremsysteem ga je op de optielijst echter niet terugvinden.

Rijgedrag

Als daar al twijfels over zouden bestaan, kunnen we niet anders dan bevestigen dat deze kleine alle DNA met zijn grotere BMW broeders deelt: een krachtige motor die in lijn werd ingebouwd, een multilink achterophanging met achterwielaandrijving en een nagenoeg perfecte 50:50 gewichtsverhouding. Met zo'n curriculum vitae kan het in de praktijk op de baan nog moeilijk stuk natuurlijk. Onderweg valt het coupétje dankzij een erg strak stuurgevoel precies op koers te houden. Wanneer de eerste bocht aan de horizon verschijnt, lijkt het gespierde baasje zichzelf al te verheugen op het nakende plezier. Eens ingestuurd, barst het feest pas echt los en verbaast de Beemer met zijn onaangedreven en daardoor heel neutraal en evenwichtig sturende voortrein zijn bestuurder met zijn kunde. Zelfs met de tractiecontrole op non-actief heeft het heel wat voeten in de aarde om de 1 in de fout te lokken. En ook dan is het nooit te laat om je rijlijn te corrigeren. De 20d doet met 163pk (begrensd, 177pk is eveneens leverbaar) en 350Nm koppel een flinke duit in het zakje in al dat feestgejoel want de krachtbron is vooral in zijn sas boven de 2.000t/min, alwaar hij met een opzwepende grol de bestuurder vraagt om meer van hetzelfde. Enkel bij lage toeren en een gezapige rijstijl lijkt de zelfontbrander wat misplaatst in de sportieve koets met zijn typische dieselgeluid en dito -vibraties. Dan missen we de dikke benzine zescilinder uit de 135i, die weliswaar kaal € 42.650 van je rekening haalt. Je kan niet alles hebben.

Gelukkig laat al dat "vreugdevol gerij" geen sporen na op je ruggengraat. Je hoeft echt geen tien-beurtenkaart voor de kinesist bij je BMW verdeler los te peuteren, want het onderstel blijft ten allen tijde comfortabel en correct gedempt. Hoe uitnodigend de rijmachine wel mag zijn, binnenin blijft het altijd sereen en rustig. De geluidsisolatie is dan ook van een hoog niveau, snelwegritjes zijn dus zeker niet te mijden. De 20d moet in theorie genoeg hebben aan 4,7l/100km (124gr CO2/km), maar wij registreerden een kleine zeven liter als reëel verbruik. Toegegeven, met een lichtere voet dan de onze moet je zeker met vijf op honderd kunnen rondlaveren. Als je aan de verleiding kan weerstaan.

Conclusie

BMW's kleinste, de 1 reeks, volgde in 2004 de 3 Compact op. In tegenstelling tot die laatste kreeg die 1 een geheel eigen lijn, die niet leek tot stand te zijn gekomen door wat creatief knip- en plakwerk met onderdelen van de regerende 3 reeks. Hoewel het koetswerkontwerp niet onbesproken was, verkocht de 1 wel meteen als zoete broodjes en dat motiveerde de bewindsvoerders uit Beieren om er in 2007 een cabrio- en coupévariant van op de markt te gooien. Vanaf het najaar van 2011 is de 1 compleet vernieuwd, maar de genoemde spin-offs behouden tot nader order de huidige vormgeving.

De 1 Coupé genoot zopas van een opfrisbeurt in de schoonheidskliniek van Leipzig, reden genoeg dus om de benjamin van de BMW-stal eens te testen, en doen we met de 2 liter turbodiesel onder de kap. Coupérijden kan bij BMW al met de 143pk sterke 118d vanaf € 26.750. De Beemer is naast met onze testeenheid ook nog verkrijgbaar met de 204pk spuwende 23d uit het zelfontbranderrek; benzineslurpers dragen de benaming 120i (170pk), 125i (218pk) en 135i (306pk). Onze op 163pk begrensde 120d kost zonder opties € 29.500, dankzij de montage van onder meer een lederen interieur, het Performance Line pakket, een Connectivity pakket met navigatiesysteem en ander fraais, komt onze testwagen op een stevige € 40.380 uit.

De BMW 1 coupé heeft alle ingrediënten in huis om uit te groeien tot een toekomstige klassieker. Geen lichtzinnige woorden voorwaar, maar ga het maar na: het is de eerste in zijn reeks, er zijn er niet zo veel van verkocht, de machine rijdt ronduit fantastisch, ook met de koppelzwangere diesel in het vooronder, en illustreert moeiteloos BMW's reputatie op het gebied van interne en externe bouwkwaliteit. Daarnaast is het ontwerp markant en tijdloos, met zijn rechtoe-rechtaan vormgeving, de rechtop staande voor- en achterruit, de naar de hoeken verdreven wielkasten en de stuurcabine die als een hoed op de vlakke deurstijl ligt. Vanuit die optiek lijkt het ons zeker te overwegen om de onvermijdelijk lelijk ouder wordende electronische gadgets zoveel mogelijk te laten voor wat ze zijn, en met het vrijgekomen budget te investeren in een knoert van een benzinemotor.